Đền Mẫu Đông Cuông tại Yên Bái từ lâu đã nổi tiếng là một trong những ngôi đền linh thiêng nhất Việt Nam nằm dọc sông Hồng. Trong đền thờ chính Mẫu Đệ Nhị Thượng ngàn theo tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt.
Đền Mẫu Đông Cuông là nguồn cội của tín ngưỡng thờ Mẫu tại Việt Nam
Vị trí địa lý của đền Mẫu Đông Cuông
Đền Mẫu Đông Cuông còn được biết đến với những tên gọi khác như Đền Đông, Đền Đông Cuông, Đền Chầu Đệ Nhị Thượng Ngàn hay Đông Quang linh từ,… Ngôi đền nằm trên địa phận thôn Bến Đền, xã Đông Cuông, huyện Văn Yên, nơi đây cách trung tâm thành phố Yên Bái khoảng 55km về phía Tây Bắc.
Đền Mẫu Đông Cuông được xây dựng tại nơi có vị thế sơn thủy hữu tình. Tại đây bạn sẽ thấy có cảnh núi đồi, có sông, tất cả thể hiện đây là nơi mà cả âm và dương đều hòa hợp. Đền Mẫu Đông Cuông và Đền Suối Tiên là 2 ngôi đền được xây dựng trên diện tích rộng, có mức độ nổi tiếng về tâm linh thuộc vào hàng nhất tại Yên Bái nói riêng và trên toàn lãnh thổ Việt Nam nói chung. Đền Mẫu Đông Cuông hay đền thờ chính Mẫu Đệ Nhị Thượng ngàn là đại diện cho tục thờ Mẫu Tam Phủ của người dân Việt Nam, ngoài ra còn có Chầu Đệ Nhị cùng những vị thần vệ quốc.
Đền Mẫu Đông Cuông có vị trí phong thủy rất đẹp
Lịch sử hình thành của Đền Mẫu Đông Cuông
Tìm về thời xa xưa, thời điểm Đền Mẫu Đông Cuông đặt những viên gạch đầu tiên thì nơi đây ban đầu được xây với ý nghĩa là một ngôi miếu nhỏ để người dân thờ thần núi và thần rừng. Vào thời nhà Lê, ngôi miếu đã trở thành đình, đến thời nhà Nguyễn thì thành đền.
Theo như lời giới thiệu của Ban Quản lý khu di tích, Đền Mẫu Đông Cuông được xây dựng thành 4 cụm chính là Đền chính, Miếu thờ Xô, Miếu thờ Cậu và Miếu thờ Đức Ông. Phía bên trong Đền chính có cung cấm thờ hai pho tượng, cung Mẫu bao gồm phần cung Chúa và cung Sơn Trang.
Ngoài thờ Mẫu, ngôi đền còn thờ những vị anh hùng có công với đất nước như Hà Đặc, Hà Chương, Hà Bổng… Bên cạnh đó đền cũng thờ các vị tướng thời nhà Trần có công trong ba cuộc kháng chiến hào hùng của dân tộc ta chống quân Nguyên Mông (diễn ra từ năm 1258 đến năm 1288).
Trải qua thời kỳ chiến tranh chống Mỹ ác liệt, Đền Mẫu Đông Cuông bị tàn phá nặng nề. Và vào năm 1995, chính quyền tỉnh Yên Bái đã quyết định cấp phép để sửa chữa, xây mới ngôi đền trên nền móng còn lại của đền thờ cũ. Cho tới nay, Đền Mẫu Đông Cuông không chỉ thu hút đông đảo người dân đến dâng hương mà còn có một lượng lớn du khách thập phương đến tham quan, chiêm ngưỡng kiến trúc đặc biệt của đền.
Vào năm 2000, Đền Mẫu Đông Cuông đã được nhà nước công nhận là Di tích lịch sử văn hóa cấp tỉnh. Ngày 22/01/2009, sau 9 năm nhận chứng nhận Di tích lịch sử văn hóa, Đền Mẫu Đông Cuông đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cấp công nhận là Di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia. Nơi đây trở thành điểm đến du lịch tâm linh nổi tiếng nhất tỉnh Yên Bái.
Theo nhiều nhà nghiên cứu văn hóa dân gian nhận định Đền Đông Cuông là vùng khởi nguồn của Mẫu Thượng ngàn trong hệ thống thờ Mẫu của người Việt. Nơi đây có vị trí cực kỳ quan trọng trong hệ thống thờ đạo Mẫu và được coi là cội nguồn của Mẫu Thượng ngàn.
Đền Mẫu Đông Cuông hiện nay được sửa chữa, phục chế, xây thêm trên chính nền móng còn lại của ngôi đền cũ
Những điểm đặc biệt tại đền Mẫu Đông Cuông
Kiến trúc của Đền Mẫu Đông Cuông mang đặc trưng của đền chùa được xây dựng vào thời Lý Trần – Lối kiến trúc hình chữ đinh. Đi từ ngoài vào Đền Mẫu Đông Cuông, thứ đầu tiên bạn sẽ thấy là cây cầu đá mang dáng vẻ cổ kính có tuổi đời lên đến 800 năm. Tiếp bước, nếu bạn quan sát toàn cảnh sẽ nhận thấy đền được xây cụm hai tòa là đại bái phía trước và hậu cung cấm phía sau.
Bên trong hậu cung cấm tới nay vẫn còn bảo lưu được toàn vẹn hai pho tượng đồng với kích cỡ rất lớn. Một là pho tượng mẫu và một pho tượng quan Hoàng Báo. Trong tòa Tiền đường, bạn sẽ thấy bốn ban phủ tòa thờ với rất nhiều di vật mang có ý nghĩa lịch sử. Bốn ban bệ thờ dùng để thờ Tòa ngũ vị Tiên Ông, Phủ Sơn trang, Ban Trần triều và Tòa công đồng chúa.
Phần mái của đền thờ có thiết kế kiểu dáng cong cong tựa hình lưỡng long chầu nhật. Các cột trụ bên trong đền được làm bằng gỗ tứ thiết, có sơn son thếp vàng và những hình rồng cuốn đậm nét văn hóa phương Đông. Những hình trang trí có trong đền đều được thực hiện bởi những bàn tay nghệ nhân xuất xắc từ quá khứ đến hiện tại vì vậy mỗi chi tiết đều toát lên sự tỉ mỉ, tinh xảo. Đây cũng là một cách thể hiện sự thành kính và tín ngưỡng của thờ Mẫu trong lòng người dân Việt Nam.
Theo chiều dài thời gian, thăng trầm cùng lịch sử của đất nước, Đền Mẫu Đông Cuông đã trải qua nhiều lần tu sửa, tuy nhiên, lối kiến trúc truyền thống thuở ban sơ vẫn được giữ nguyên, mang đậm giá trị về tính nghệ thuật, bề dày lịch sử và nét văn hóa riêng biệt. Chỉ có khuôn viên của Đền là được mở rộng thêm, bổ sung thêm nhiều cây xanh tỏa bóng mát. Tô điểm thêm vào bức tranh thiên nhiên quanh Đền Mẫu Đông Cuông là những rừng đào, rừng mận vào mùa Xuân ngàn bông hoa sẽ nở rộ, khoe sắc.
Mặt Đền Mẫu Đông Cuông hướng về phía Nam cùng địa thế tựa sông tựa núi, cùng cảnh sắc thiên nhiên vô cùng hữu tình như bức tranh thuỷ mặc tuyệt đẹp.
Toàn bộ chi tiết trang trí trong Đền Mẫu Đông Cuông đều được chế tác từ những đôi bàn tay của nghệ nhân xuất xắc
Hy vọng bài viết này của Sunny Vali đã cung cấp được thông tin hữu ích, giúp bạn có thêm kinh nghiệm cho chuyến du lịch đến thăm Đền Mẫu Đông Cuông tại Yên Bái sắp tới. Nếu bạn đang tìm kiếm địa chỉ mua túi du lịch, vali chất lượng giá rẻ uy tín, hãy ghé ngay Sunny Vali để sở hữu sản phẩm chất lượng – thời trang – giá rẻ. Khách hàng vui lòng đặt hàng qua fanpage hoặc liên hệ qua Hotline: 1800 9025 (Miễn cước gọi) hoặc 0916936383.
